Psychopedia
Znajdź specjalistę
Umów wizytę
Psychopedia
Umów wizytę
Strona Główna
Katalog specjalistówDobierz specjalistę AIAISpecjalista dnia
Psychologia dla każdegoSamorozwójFakty vs Mity
Artykuły dla specjalistówDołącz do PsychopediiZałóż profilPlany i cennikAI Asystent SesjiWkrótce
Wszystkie testyTest na depresję (PHQ-9)Test na lęk (GAD-7)DASS-21
Czat z terapeutąWkrótceAsystent AIWkrótceAplikacja mobilnaWkrótce
Zaloguj się

Newsletter w przygotowaniu

Zostaw adres, a napiszemy, gdy newsletter ruszy.

Psychopedia

Twoje źródło wiedzy o zdrowiu psychicznym. Portal edukacyjny Mentali.

Treści
Psychologia dla każdegoSamorozwójFakty vs MityTesty przesiewoweZasięg działania
Specjaliści
Znajdź specjalistęUmów wizytęCzat z terapeutą (wkrótce)Specjalista dniaRegulamin dla specjalistów
Narzędzia dla specjalistów
PlanyAI Asystent Sesji (wkrótce)Biblioteka protokołów (wkrótce)Dashboard (wkrótce)
Firma
O PsychopediiJak tworzymy treściPrywatnośćKontakt
© 2026 Psychopedia by Mentali Sp. z o.o.Treści mają charakter edukacyjny i nie zastępują profesjonalnej diagnozy.
Artykuły
Psychologia dla każdegoSamorozwójFakty vs MityDla Specjalistów
Otwarta dłoń z trzema niebiesko-białymi kapsułkami na jasnym tle.
Fot. Mark Fletcher-Brown / Unsplash
6 min czytania Aktualizacja: 14 listopada 2026 Redakcja Psychopedia 7 zweryfikowanych źródeł
PsychopediaDla SpecjalistówogolnePsilocybina w depresji lekoopornej: co pokazały badania…

Psilocybina w depresji lekoopornej: co pokazały badania z randomizacją

Psilocybina podawana ze wsparciem psychologicznym jest badana jako leczenie depresji lekoopornej. Dostępne dane pochodzą z badań fazy 2: w dwóch z trzech omówionych tu badań z randomizacją dawka 25 mg zmniejszała objawy po trzech tygodniach wyraźniej niż w grupie kontrolnej, w trzecim nie osiągnięto głównego punktu końcowego. Trwałej odpowiedzi po 12 tygodniach nie potwierdzono, a sposób prowadzenia tych badań utrudnia ocenę rzeczywistej skuteczności. Publikacji z wynikami badania fazy 3 w bazie PubMed nie znaleźliśmy (stan na listopad 2026 r.).

Spis treści(8 sekcji)
1Kogo i jak badano2Trzy badania z randomizacją w depresji lekoopornej3Jak długo utrzymuje się poprawa4Bezpieczeństwo5Dlaczego te wyniki trudno interpretować6Czego jeszcze nie wiemy7Wnioski dla praktyki8Najczęstsze pytania
Najważniejsze informacje
  • 1W największym badaniu fazy 2 (233 osoby) jedna dawka 25 mg zmniejszyła wynik w skali MADRS po 3 tygodniach o 6,6 pkt więcej niż dawka kontrolna 1 mg; trwałej odpowiedzi po 12 tygodniach nie potwierdzono (Goodwin i wsp., 2022).
  • 2Badanie niemieckie (144 osoby) nie osiągnęło głównego punktu końcowego: odpowiedź na leczenie 17,0% przy 25 mg wobec 10,6% przy aktywnym placebo (Mertens i wsp., 2026).
  • 3Zdarzenia niepożądane wystąpiły u 77% uczestników największego badania; opisano też myśli samobójcze w dniach podania (Goodwin i wsp., 2022; Mertens i wsp., 2026).
  • 4Grupy kontrolne w badaniach nad psilocybiną poprawiają się słabiej niż w badaniach nad SSRI i esketaminą, co może zawyżać ocenę skuteczności (Hieronymus i wsp., 2025).

Kogo i jak badano

Do badań włączano dorosłych z epizodem dużej depresji, u których wcześniejsze leczenie nie przyniosło wystarczającej poprawy. W badaniu Ruckera i wsp. (2026) oznaczało to niewystarczającą odpowiedź na co najmniej dwa leki przeciwdepresyjne albo na jeden lek i jedną psychoterapię. Psilocybiny nie podawano samej: uczestnicy przechodzili przygotowanie, mieli wsparcie w dniu podania i sesje integrujące doświadczenie (Rucker i wsp., 2026), a w badaniu niemieckim podanie było częścią sesji psychoterapeutycznych (Mertens i wsp., 2026).

Trzy badania z randomizacją w depresji lekoopornej

Nasilenie depresji oceniano głównie skalą Montgomery-Åsberg (ang. Montgomery-Åsberg Depression Rating Scale, MADRS), która ma zakres od 0 do 60 punktów.

BadanieUczestnicy i schematGłówny wynik
Goodwin i wsp. (2022), faza 2233 osoby; jedna dawka 25 mg, 10 mg albo 1 mg (grupa kontrolna)Zmiana w skali MADRS po 3 tygodniach: −12,0, −7,9 i −5,4 pkt. Różnica 25 mg wobec 1 mg: −6,6 pkt (95% przedział ufności −10,2 do −2,9; p < 0,001). Dawka 10 mg bez istotnej różnicy (p = 0,18)
Rucker i wsp. (2026), badanie wykonalności w publicznej ochronie zdrowia w Anglii60 osób; jedna dawka 25 mg albo placeboRóżnica w skali MADRS po 3 tygodniach: −10,41 pkt (95% przedział ufności −14,86 do −5,95), utrzymana w 6. tygodniu
Mertens i wsp. (2026), faza 2b, dwa ośrodki w Niemczech144 osoby; 25 mg, 5 mg albo aktywne placebo (nikotynamid), dwie sesje co 6 tygodniOdpowiedź na leczenie w 6. tygodniu: 17,0%, 12,5% i 10,6%. Różnica 25 mg wobec placebo nieistotna (iloraz szans 1,73; 95% przedział ufności 0,53–6,23; p = 0,19)

W największym badaniu (Goodwin i wsp., 2022) wyjściowy wynik w skali MADRS wynosił 32–33 punkty w każdej grupie. Odsetki odpowiedzi i remisji po trzech tygodniach były zgodne z wynikiem głównym, ale trwałej odpowiedzi po 12 tygodniach już nie potwierdzono. Autorzy badania niemieckiego nazywają je nierozstrzygającym: główny punkt końcowy nie został osiągnięty, choć analizy eksploracyjne średnich zmian nasilenia objawów wskazywały na klinicznie znaczący efekt dawki 25 mg (Mertens i wsp., 2026).

Jak długo utrzymuje się poprawa

Uczestników największego badania obserwowano następnie przez 52 tygodnie (Goodwin i wsp., 2025). Mediana czasu do zdarzenia depresyjnego, zdefiniowanego w protokole badania, wyniosła 92 dni w grupie 25 mg, 83 dni w grupie 10 mg i 62 dni w grupie 1 mg. U większości uczestników takie zdarzenie wystąpiło do 12. tygodnia (w grupie 25 mg u 37 z 75 osób). Do dalszej obserwacji weszło tylko 66 osób, dlatego autorzy piszą o sugestii dłuższego utrzymywania się efektu dawki 25 mg i o potrzebie większych badań długoterminowych.

Bezpieczeństwo

W badaniu Goodwina i wsp. (2022) zdarzenia niepożądane wystąpiły u 179 z 233 uczestników (77%), najczęściej ból głowy, nudności i zawroty głowy. Myśli lub zachowania samobójcze albo samouszkodzenia odnotowano we wszystkich grupach dawek. W badaniu Mertensa i wsp. (2026) w dniach podania częściej zgłaszano myśli samobójcze przy dawce 25 mg (4% wobec 1–2% w grupach porównawczych). Opisano dwa ciężkie działania niepożądane, w tym jeden przypadek utrzymujących się zaburzeń percepcji po halucynogenach. W badaniu Ruckera i wsp. (2026) odnotowano 164 zdarzenia niepożądane inne niż ciężkie w grupie psilocybiny i 123 w grupie placebo.

Czy pora na terapię?
Bezpłatny test - 10 pytań, wyniki w 3 minuty
Zrób test →
Zrób test →

Dlaczego te wyniki trudno interpretować

Metaanaliza Metaxy i Clarke'a (2024), obejmująca 436 uczestników z siedmiu badań nad psilocybiną w depresji różnego typu, wykazała istotną korzyść (wielkość efektu g Hedgesa 0,66; 95% przedział ufności 0,46–0,86). Efekt był jednak większy, gdy objawy oceniali sami uczestnicy i gdy mieli wcześniejsze doświadczenia z psychodelikami, dlatego autorzy wskazują na potrzebę wyjaśnienia roli oczekiwań. Wszystkie badania miały umiarkowane ryzyko błędu.

Hieronymus i wsp. (2025) porównali grupy kontrolne w 17 badaniach: 4 nad psilocybiną, 2 nad esketaminą i 11 nad lekami z grupy SSRI. Poprawa w grupach otrzymujących leczenie aktywne była zbliżona, natomiast grupy kontrolne w badaniach nad psilocybiną poprawiały się wyraźnie słabiej niż w pozostałych (standaryzowana zmiana średniej 0,50 wobec 1,00 i 1,12). Jedno z możliwych wyjaśnień: uczestnik, który orientuje się, że nie dostał psilocybiny, poprawia się mniej, a to powiększa różnicę między grupami. Autorzy wnioskują, że skuteczność psilocybiny na tle SSRI i esketaminy może być zawyżona.

Metaanaliza Syeda i wsp. (2026; 7 badań, 522 uczestników) potwierdziła duży efekt terapii z psilocybiną w depresji. Analizy podgrup sugerowały większy efekt przy dawce dobieranej do masy ciała i dłuższych sesjach przygotowania i integracji, ale różnice nie były istotne statystycznie.

Czego jeszcze nie wiemy

Nie wiadomo, jakie są wyniki badań fazy 3 i jak psilocybina wypada w porównaniu z dostępnymi metodami leczenia. Autorzy największego badania wskazują, że potrzebne są większe i dłuższe badania, także z takim porównaniem (Goodwin i wsp., 2022). Nie wiadomo też, jak długo utrzymuje się poprawa i czy podanie warto powtarzać (Goodwin i wsp., 2025).

Otwarte pozostaje, jaka część efektu wynika z oczekiwań uczestników i z rozpoznania, do której grupy trafili (Metaxa i Clarke, 2024; Hieronymus i wsp., 2025), oraz jak powinno wyglądać wsparcie psychoterapeutyczne towarzyszące podaniu (Syed i wsp., 2026).

Wnioski dla praktyki

  • Pacjentowi pytającemu o psilocybinę można powiedzieć, że dowody pochodzą z badań fazy 2 i są niejednoznaczne: dwa badania wykazały poprawę po trzech tygodniach, trzecie nie potwierdziło skuteczności w głównym punkcie końcowym.
  • Poprawa często nie jest trwała: w największym badaniu u około połowy osób leczonych dawką 25 mg zdarzenie depresyjne wystąpiło w ciągu 12 tygodni (Goodwin i wsp., 2025).
  • W badaniach psilocybinę podawano wyłącznie z przygotowaniem i wsparciem psychologicznym, pod nadzorem zespołu badawczego. Wyników nie można przenosić na przyjmowanie substancji na własną rękę.
  • Sygnały bezpieczeństwa, w tym myśli samobójcze w dniach podania, wymagają uważnej oceny ryzyka samobójczego u osób, które rozważają udział w badaniu albo już w nim uczestniczą.

Najczęstsze pytania

Czy są już opublikowane wyniki badania fazy 3?

W bazie PubMed nie znaleźliśmy takiej publikacji (stan na listopad 2026 r.). Omówione tu badania to badania fazy 2 i badanie wykonalności.

Jak szybko pojawia się poprawa i jak długo trwa?

Różnicę wobec grupy kontrolnej oceniano po trzech tygodniach od podania (Goodwin i wsp., 2022; Rucker i wsp., 2026). W rocznej obserwacji mediana czasu do zdarzenia depresyjnego wyniosła 92 dni po dawce 25 mg (Goodwin i wsp., 2025).

Jakie działania niepożądane opisano?

Najczęściej ból głowy, nudności i zawroty głowy (Goodwin i wsp., 2022). Opisano też myśli samobójcze w dniach podania i pojedynczy przypadek utrzymujących się zaburzeń percepcji (Mertens i wsp., 2026).

Czy psilocybina działa lepiej niż leki przeciwdepresyjne?

Omówione badania nie porównywały jej bezpośrednio z lekami w depresji lekoopornej. Analiza grup kontrolnych sugeruje, że przewaga psilocybiny nad SSRI i esketaminą może być w dotychczasowych badaniach zawyżona (Hieronymus i wsp., 2025).

Potrzebujesz wsparcia?

Specjaliści, którzy mogą pomóc przy zdrowiu psychicznym

Paulina  Marszałek
Paulina Marszałek
Psycholog
★★★★★5.0
Maciej Małysa
Maciej Małysa
Psycholog
★★★★★5.0
Aleksandra Firat
Aleksandra Firat
Psycholog
★★★★★5.0
Znajdź specjalistę →

Źródła naukowe (7)

  1. 1
    Goodwin GM i wsp. (2022)
    Single-Dose Psilocybin for a Treatment-Resistant Episode of Major Depression
    The New England journal of medicine
    badanie z randomizacjąDOI: 10.1056/NEJMoa2206443
  2. 2
    Goodwin GM i wsp. (2025)
    Results From a Long-Term Observational Follow-Up Study of a Single Dose of Psilocybin for a Treatment-Resistant Episode of Major Depressive Disorder
    The Journal of clinical psychiatry
    badanie obserwacyjneDOI: 10.4088/JCP.24m15449
  3. 3
    Mertens LJ i wsp. (2026)
    Efficacy and Safety of Psilocybin in Treatment-Resistant Major Depression: The EPISODE Randomized Clinical Trial
    JAMA psychiatry
    badanie z randomizacjąDOI: 10.1001/jamapsychiatry.2026.0132
  4. 4
    Rucker JJ i wsp. (2026)
    Psilocybin-assisted therapy for treatment-resistant major depressive disorder in a public healthcare setting: a randomized controlled trial
    Nature medicine
    badanie z randomizacjąDOI: 10.1038/s41591-026-04541-0
  5. 5
    Metaxa AM, Clarke M (2024)
    Efficacy of psilocybin for treating symptoms of depression: systematic review and meta-analysis
    BMJ (Clinical research ed.)
    metaanalizaDOI: 10.1136/bmj-2023-078084
  6. 6
    Syed OA i wsp. (2026)
    Methodological moderators of psilocybin-assisted therapy in depression: A systematic review and meta-analysis
    Neuroscience and biobehavioral reviews
    metaanalizaDOI: 10.1016/j.neubiorev.2026.106573
  7. 7
    Hieronymus F i wsp. (2025)
    Control Group Outcomes in Trials of Psilocybin, SSRIs, or Esketamine for Depression: A Meta-Analysis
    JAMA network open
    metaanalizaDOI: 10.1001/jamanetworkopen.2025.24119

Ważne: Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji ze specjalistą zdrowia psychicznego. Jeśli potrzebujesz pomocy, umów się na wizytę u psychologa lub psychiatry.

Czy ten artykuł był pomocny?

Specjalista dnia
Aleksandra Firat
Aleksandra Firat
Psycholog, Psycholog dziecięcy
★★★★★5.0
Umów wizytę →Zobacz innych specjalistów

Powiązane artykuły

Oksytocyna w autyzmie: co pokazały badania kliniczne i co wiadomo o genach
6 min · neurodywersja
Terapia wspomagana MDMA w PTSD: wyniki badań fazy 3, zastrzeżenia i odmowa rejestracji
6 min · trauma
Terapia par oparta na dowodach: na czym polega, skuteczność terapii skoncentrowanej na emocjach (EFT) i metody Gottmana
7 min · relacje
ADHD u dorosłych: diagnoza, narzędzia i leczenie w świetle konsensusów, wytycznych i badań
7 min · neurodywersja
Czytaj dalej

Podobne artykuły

Dla Specjalistów
Oksytocyna w autyzmie: co pokazały badania kliniczne i co wiadomo o genach
6 min czytania
Dla Specjalistów
Terapia wspomagana MDMA w PTSD: wyniki badań fazy 3, zastrzeżenia i odmowa rejestracji
6 min czytania
Dla Specjalistów
Terapia par oparta na dowodach: na czym polega, skuteczność terapii skoncentrowanej na emocjach (EFT) i metody Gottmana
7 min czytania